Διακόσια δεκατρία παιδικά λείψανα αυτοχθόνων: Ο Καναδάς αντιμέτωπος με την πιο σκοτεινή του στιγμή

ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΖΕΪΜΣ ΔΕΓΛΕΡΗ

Τα λείψανα 215 παιδιών αυτόχθονων Καναδών, χωρίς όνομα, θαμμένα κρυφά, που βρέθηκαν στη σχολή – «στρατόπεδο συγκέντρωσης» που θα τα εκπολίτιζε, σόκαρε τον Καναδά και όλη την Βόρεια Αμερική. Η ζοφερή ανακάλυψη που έγινε κοντά στο Κάμλουπς, συνοδεύτηκε με την παραδοχή πως δεν είναι γνωστά ούτε τα αίτια και οι χρονολογίες που πέθαναν αυτά παιδιά και βρέθηκαν τα λείψανα τους στον προαύλιο χώρο του Kamloops Indian Residential School. Το σχολείο αυτό για του αυτόχθονες, ή Ινδιάνους όπως τους έλεγαν τότε, ιδρύθηκε το 1890 υπό την ηγεσία της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας και έκλεισε μόλις το 1978. Εκείνα τα παιδιά, οι Επίζήσαντες, που άντεξαν να ενηλικιωθούν και να ζήσουν μέχρι μεγάλοι, κάνουν λόγο, για απάνθρωπες συνθήκες, βία, σκληρότητα, κακοποίηση. Η φρικαλέα ανακάλυψη στο πρώην σχολείο, έγινε τον Μάιο του 2021 ύστερα από εξέταση με ραντάρ που διεισδύει στο έδαφος. «Είναι παιδιά χωρίς όνομα, χωρίς ταυτότητες, παιδιά που θάφτηκαν μαζί με όποια αλλά ίχνη τους σ αυτόν τον κόσμο» δήλωσαν οι αξιωματούχοι, με το περιστατικό να συγκλονίζει τον πρωθυπουργό Τριντό, του προοδευτικότατου σήμερα Καναδά. Κοινός τόπος που συνοδεύεται από χαμηλωμένα βλέμματα και φωνές αχνές είναι η παραδοχή της σκοτεινής ιστορίας κακοποίησης στα υποχρεωτικά σχολεία και οικοτροφεία για τους αυτόχθονες που θα έκαναν τα παιδιά να ενταχθούν στο οπλισμένο λευκό κόσμο που αναδυόταν! Τώρα σ αυτό το σχολείο, βρίσκονται σωροί από παιδιά ηλικίας μόλις τριών ετών!

Το συγκεκριμένο σχολείο αποτελούσε μέρος ενός οργανωμένου σχεδίου που δημιούργησε οικοτροφεία για να αφομοιώσει βίαια τα αυτόχθονα παιδιά, απομακρύνοντάς τα χωρίς τη θέληση τους και των οικογενειών τους, από τα σπίτια και τις κοινότητές τους. Τους απαγορεύαν να μιλούν τις γλώσσες του, να εκτελούν τις θρησκευτικές και πολιτιστικές πρακτικές του, να ντύνονται και να ζουν όπως είχαν μάθει και επιθυμούσαν. Η σωματική, συναισθηματική, λεκτική και σεξουαλική κακοποίηση ήταν ανεξέλεγκτη σε αυτά τα ιδρύματα, όπως και η καταναγκαστική εργασία. Τουλάχιστον 150.000 παιδιά υποχρεωθήκαν να βρεθούν σ αυτά τα σχολεία. Ο επικεφαλής της Επιτροπής Αλήθειας και Συμφιλίωσης (TRC), που συγκροτήθηκε για να εξετάσει την κληρονομιά του σχολικού συστήματος, συγκλονισμένος, όταν αποκάλυψε την το 2015, χαρακτήρισε την πολιτική του έθνους του, τότε, ως «στρατηγική γενοκτονίας». Την ίδια περίοδο άρχισε, αν και πολύ καθυστερημένα, έρευνα για το τι είχε γίνει στο συγκεκριμένο σχολείο.

Ανάμεσα στις μαρτυρίες συγκλονίζει εκείνη του Τζωρτζ Μανουέλ, μαθητή τη δεκαετία του 1920, που θυμόταν πως όλα τα παιδιά πείναγαν, κρυώνανε, ζούσαν σε χώρους με ποντίκια και δεν υπήρχε υποδομή για καμία υγιεινή φροντίδα, με αποτέλεσμα να πεθαίνουν συνεχώς παιδιά από ιλαρά, φυματίωση, γρίπη και άλλες μεταδοτικές ασθένειες. Σε πέντε μόλις κοιτώνες στριμώχνονταν 285 μαθητές, υγιείς και ασθενείς. Και η βία, οι ξυλοδαρμοί, οι απάνθρωπες τιμωρίες και ο σαδισμός στα παιδάκια ήταν εκεί, παντοδύναμος όλα τα χρονιά της ύπαρξής του Kamloops. Τη δεκαετία του 1960, ο διευθυντής του σχολείου έβαζε τα μεγαλύτερα αγόρια να κάνουν εξοντωτικούς αγώνες μποξ. Οι οδηγίες τους στους επιβλέποντες ενήλικες είναι να τα βάζουν να παλεύουν ώσπου να εξαντληθούν εντελώς και να μην έχουν δυνάμεις για τίποτα, ούτε για να διαμαρτυρηθούν, ούτε για να αντιδράσουν. Οι κοινότητες των αυτόχθονων Καναδών διατράνωναν δεκαετίες τώρα πως στα σχολεία υπάρχουν ομαδικοί τάφοι παιδιών, αλλά όλο αυτό θεωρούνταν αστικός μύθος. Ο οργανισμός TRC που ανέλαβε όλο το θέμα, υπολογίζει τουλάχιστον 3.201 θανάτους σε σχολικά συγκροτήματα για τους αυτόχθονες.

Η Sue Caribou έχει μια κατεστραμμένη υγεία από τα παιδικά της χρόνια, στην δεκαετία του 70, που υποχρεώθηκε να ζήσει μακριά από τους γονείς σε ένα από αυτά τα φρικτά σχολεία. «Με βίαζαν σχεδόν κάθε βράδυ και μετά μου πετούσαν παγωμένο νερό για να με καθαρίσουν». Ήταν επτά ετών. Μέχρι τα 14 της, οι  ιεραπόστολοι την κακοποιούσαν σεξουαλικά και την ξυλοκοπούσαν καθημερινά, την φώναζαν «σκύλα», την υποχρέωναν να φάει χωρίς πιάτο σάπια λαχανικά και της απαγορεύαν οποιοδήποτε λέξη στη μητρική της γλώσσα των Cree. «Δίπλα μου, οι φίλοι μου, οι φίλες μου, χάνονταν, υπέφεραν και εξαφανίζονταν. Ορκίστηκα σε όλους τους, πως έβγαινα ποτέ ζωντανή από αυτό το φρικτό μέρος, θα μιλούσα και θα πολεμούσα για τα δικαιώματά τους, τη μνήμη, το δίκιο τους». Η φωνή της γυναίκας και άλλων που κατόρθωσαν να βγουν ζωντανοί από τα κολαστήρια για παιδιά, ακούστηκε σε όλον τον κόσμο, αυτό τον Μάιο, με το αυτό το απάνθρωπο εύρημα των παιδικών λείψανων, ενώ ο Καναδάς βρέθηκε αντιμέτωπος με το πιο σκοτεινό κεφάλαιο της ιστορία του! «Ο Καναδάς συμμετείχε σαφώς σε μια περίοδο πολιτιστικής γενοκτονίας», δήλωσε ο δικαστής Murray Sinclair, αναμεσά σε ιαχές ανακούφισης και αποδοχής και χειροκροτήματα επιζώντων από εκείνα τα παιδιά των σχολείων για τα παιδιά των αυτοχθόνων φυλών. Αν και ο πρωθυπουργός Στέφεν Χάρπερ είχε ζητήσει συγγνώμη για το σχολικό σύστημα το 2008,  όπως έκανε και η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία το 2009, η κυβερνήσεις αρνιόντουσαν μέχρι τώρα, όταν η λειτουργία αυτών των σχολείων  ήταν πολιτική γενοκτονίας.

Πολλοί επιζώντες που συγκεντρώθηκαν στην Οτάβα αισθάνθηκαν δικαιωμένοι για πρώτη φορά στη ζωή τους αφού άκουσαν τα πορίσματα της επιτροπής που ερευνούσε έξι χρόνια την δραματική αυτή υπόθεση! «Φαίνεται ότι η ιστορία μας επιτέλους θα ακουστεί και θα μάθει ο όλος ο κόσμος τι συνέβηκε σε όλα εκείνα τα παιδιά, που είμασταν κάποτε», είπε πολύ συγκινημένος, ο 58χρονος Cindy Tom-Lindley, επικεφαλής της Ινδιάνικης Εταιρείας Επιζώντων των Σχολών για Αυτόχθονες. «Ήμασταν πολύ φοβισμένα, πολύ κακοποιημένα, σαν παιδιά, για να μιλήσουμε. Το να δώσουμε τις μαρτυρίες μας, μετρά από τόσα χρόνια σιωπής, στην επιτροπή ήταν μια μεγάλη παρηγοριά»

Επίσημα 6.000 παιδιά πέθαναν σ αυτά τα εκπαιδευτικά ιδρύματα από το 1876 έως το 996, ωστόσο, το ακριβές ποσοστό υπολογίζεται ως πολύ υψηλότερο, καθώς ο Καναδάς σταμάτησε να καταγράφει τους θανάτους των αυτόχθονων μαθητών το 1920. Η Caribou πιστεύει ότι δεκάδες μαθητές έχασαν τη ζωή τους στο ίδρυμα όπου κρατήθηκε. «Λείψανα βρέθηκαν σε όλα τα χωράφια γύρω από το σχολείο που με κρατούσαν. Όμως οι αριθμοί δεν καταγράφουν την πραγματικότητα. Πολλά απ τα παιδιά, που επέζησαν στο σχολείο, αυτοκτόνησαν μετά την απελευθέρωσή τους», δήλωσε η γυναίκα, τονίζοντας την απογοήτευση της, που δεν πραγματοποιήθηκε έρευνα πριν από είκοσι χρόνια, όταν επίσημα η τότε κυβέρνηση έκλεισε όλα αυτά τα σχολεία.μετά το κλείσιμο των τελευταίων σχολείων κατοικιών.  Ο δικαστής Sinclair, ο οποίος είναι, μόλις, ο δεύτερος δικαστής απ τους αυτόχθονες Καναδούς, που διορίστηκε στον Καναδά, μόλις το 1988, υπογράμμισε τη σχέση μεταξύ σχολείων αυτών και των δραμάτων που μαστίζουν τα Πρώτα Έθνη, όπως αποκαλούνται, οι φυλές των αυτοχθόνων, σήμερα, δηλαδή την ανεργία, την ενδοοικογενειακή βία, τα υψηλότητα ποσοστά των αυτόχθονων παιδιών στην ανάδοχη φροντίδα και το υψηλό ποσοστό γυναικοκτονιών.

«Δεν έμαθα τίποτα στο σχολείο Guy Hill. Δεν έμαθα καν την αλφάβητο. Μόνο προσευχές να τις λέω απ έξω, έμαθα και τον εθνικό ύμνο», λέει η Caribou. «Τα παιδιά μου με δίδαξαν, όταν αρχίσαν να πηγαίνουν σχολείο πώς να διαβάζω και να γράφω. Δούλεψα όλη μου τη ζωή σε σπίτια στην καθαριότητα τους, γιατί δεν είχα μάθει ποτέ τίποτα και γιατί η υγεία μου ήταν άθλια. Έζησα τη βία και την απώλεια και πίστεψα για μεγάλο διάστημα, πως δεν άξιζα τίποτα και για κανέναν. Τυραννήθηκα από εφιάλτες. Βασανίζομαι από θλίψη. Όμως, οι Καναδοί αρχίζουν να λαμβάνουν το μήνυμα ότι αυτό δεν είναι μόνο ζήτημα των αυτόχθονων, αλλά όλων. Βρήκαμε τη φωνή μας και δεν θα ησυχάσουμε πια παρά μόνο με τη δικαίωση όλων των χιλιάδων παιδιών, που χάθηκαν σωματικά ή ψυχικά σε εκείνη την γενοκτονία μας».