Ήταν τότε που όλα τα θέατρα του Μπρόντγουει, σβήσανε για ένα λεπτό τα φώτα τους. Μνήμη στην δική τους, την θεατρική τους πρωταγωνίστρια Νατάσσα Ρίτσαρντσον. Μνήμη στους προγόνους της. Μνήμη στον πατέρα της, τον παππού της, την γιαγιά της. Όλους εκείνους τους Ρεντγκρέιβ και τους Ρίτσαρντσον που φόρεσαν τις μάσκες της τραγωδίας και της κωμωδίας, της θλίψης και της χαράς, του πόνου και της ευτυχίας, που ισορρόπησαν την υποκριτική τους μεταξύ σωματικής εξουθένωσης και ψυχικής εφορίας. Για τους ηθοποιούς… Το Μπρόντγουει, αποφασίζει να αποχαιρετίσει την πρωταγωνίστρια Ρίτσαρντσον, νοιώθωντας για λίγο το σκοτάδι και τη σιωπή που την τύλιξε.
Κάποτε τον 19ο αιώνα, ήταν ο Ρόι Ρέντγκρέιβ…
Τον 19ο αιώνα, ο πατριάρχης Ρόι Ρέντγκρέιβ, ανάμεσα σ άλλες δουλειές που κάνει για να ζήσει, ανακύπτει και την υποκριτική. Κάποιοι βοηθητικοί ρόλοι και στο θέατρο και έρχεται η διασημότητα, η περιορισμένη σε σχέση με ότι συμβαίνει σήμερα, μέσα απ μια καινούργια εφεύρεση της εποχής, που ονομάζεται κινηματογράφος. Αναδεικνύεται σύντομα σε μια απ τις πρωταγωνιστικές φιγούρες του βωβού σινεμά, χάρη στην εκφαρστικότητα του, τις γκριμάτσες του και τα έντονο γαλάζιο βλέμμα του, που εντυπωσιάζει ακόμα και στ ασπρόμαυρο φιλμ της εποχής. Αυτό το βλέμμα θα κληρονομήσουν και όλοι όσοι γεννιούνται στην γενιά του και βέβαια ο γιος του Μάικλ.
Ο σπουδαίος Μάικλ
Ο Μάικλ γεννιέται το 1908 και παρακολουθεί από απόσταση την ζωή του θεατρίνου πατέρα του, που όμως τους εξασφαλίζει μια καλή μόρφωση. Θα γίνει στην αρχή της ζωής του, δάσκαλος στα παιδιά του δημοτικού. Όμως δεν μπορεί να αντισταθεί στην σαγήνη του θεάτρου. Σχετικά νωρίς θα παρατήσει την θέση του στο σχολείο και θα αρχίσει με μικρής ρόλους στην αρχή, να καθιερώνεται ως ένας από του σημαντικότερους ηθοποιούς της Αγγλίας. Θα διαπρέψει ως Σεξπηρικός ηθοποιός, αν και θα χει να συναγωνιστεί την ίδια περίοδο, αλλά ιερά τέρατα της υποκριτικής όπως τον Λόρενς Ολιβιε και τον Αλεκ Γκίνες. Το 1959, η πρόσφορα στο εθνικό θέατρο θα του χαρίσει τον τίτλο του σερ.
Η μυθική καλλονή Ρέιτσελ Κέμπσον…
Πολιτικοποιημένος απ τη εφηβική του ηλικία, ο Μαικλ Ρέντγκρειβ, θα κρύψει για πολλά χρόνια τις κομμουνιστικές του πεποιθήσεις, από φόβο μήπως διωχθεί ή μείνει χωρίς δουλειά. Θα αναπτύσσει όμως πάντα πολιτικό λόγο ενάντια σε κάθε μορφή αδικίας, ενώ θα έχει κοινωνική συμμετοχή. Θα παντρευτεί την επίσης ηθοποιό του σινεμά, του θεάτρου και της τηλεόρασης αργότερα, Ρέιτσελ Κέμπσον, μυθική καλονη όπως την έχει αποτυπώσει το σελιλόιντ στην περιπέτεια Το διαμάντι του στέμματος.
Παρ το ότι ο Μαικλ Ρεντγκρέιβ δεν κρύβει την αμφιφυλία του, θα μείνει πιστός στο γάμο του και θα γίνει το πρότυπο του πατέρα που ασχολείται με τα παιδιά του και επιβραβεύει τις ανησυχίες και την επαναστατικότητα τους. Και τα τρία του παιδία θα γίνουν ηθοποιοί.
Η Βανέσα, η Λίν και ο Κόριν
Η σπουδαία Βανέσα Ρεντγκρέιβ, με τα Όσκαρ και τα θεατρικά της βραβεία σε Ευρώπη και Αμερική, η ονομαστή «μητέρα – βασίλισσα των ηθοποιών» της βρετανικής υποκριτής, η επίσης βραβευμένη, σπουδαίας εκφραστικότητας Λιν Ρεντγκρειβ και ο αδελφός τους Κόριν, που θα αφοσιωθεί περισσότερο στην πολιτική παρά στο θέατρο. «Στην οικογένεια μας, ο σοσιαλισμός ήταν θρησκεία» γράφει στην αυτοβιογραφία της η Βανέσα, «ήταν τρόπος ζωής και μια αξία ενάντια σε κάθε είδους ρατσισμό και βία», ενώ δεν παραλείπει να τονίσει πως τσακώθηκε με τον πατέρα της έντονα όταν αυτός αποκήρυξε την κομμουνιστική ιδεολογία, γιατί όπως έλεγε «στην ουσία δεν κάνει τίποτα για τους φτωχούς του κόσμου». Οι Ρεντγκρειβ όλοι μαζί κάνουν θέατρο, σινεμά και πολιτική. Είναι έτοιμοι να διαμαρτυρηθούν και να συγκρουστούν με τους αστυνομικούς για όποια αιτία και κυρίως αίτημα υιοθετήσουν, μη κρύβοντας ποτέ την τροτσκιστική τους ιδεολογία. Η Λιν κάποια στιγμή κατηγορεί την Βανέσα πως το παράκανε με την πολιτικοποίηση της, υιοθετώντας ακραίες συμπεριφορές, γιατί ήθελε να τραβήξει την προσοχή του πατέρα τους. Και ίσως να χε δίκιο. Φροϋδικά η Βανέσα επιλέγει να παντρευτεί έναν άντρα που θύμιζε πολύ τον πατέρα της.
Ο Τόνι Ρίτσαρντσον, η Νατάσσα και η Τζόλι
Ο σκηνοθέτης Τόνι Ρίτσαρντσον, ξεκινάει απ τον θεατρικό σύλλογο της Οξφόρδης, να σκηνοθετεί Σαίξπηρ, σιγά σιγά εντάσσεται σε διάφορες πειραματικές ομάδες και τελικά αφοσιώνεται στο σινεμά, ενώ γίνεται στην ουσία ο πατέρας του free cinema. Είναι διανοούμενος, ακραίος, εκκεντρικός, πολιτικοποιημένος όπως ο πατέρας της και αμφιφυλλος. Θα αποκτήσουν δυο κόρες. Την Νατάσσα και την Τζόλι Ρίτσαρντσον, που πρόσφατα χαίρει μεγάλης αποδοχής, με τον πρωταγωνιστικό της ρόλο στην σειρά Nip Tuck.
Η Τζέμα
Μεγαλωμένες και πλατό ταινιών και καλά σχολεία, οι μικρές κάνουν συχνά και με την εξαδέλφη τους, την επίσης ανερχόμενη ηθοποιό, Τζέμα Ρέντγκρειβ. «Ερχόντουσαν στα γυρίσματα, σαν μικρές ξανθές πεταλούδες» θυμάται η μαμά τους, ενώ δεν κρύβει και κάποιες ενοχές. «Ήταν έξι χρόνων η Νατάσσα, όταν έκλαιγε και με παρακαλούσε να μη φύγω απ το σπίτι. Να μην πάω σε κάποια πολιτική συγκέντρωση, για την οποία ετοιμαζόμουν. Της έλεγα «για σένα το κάνω. Για έναν καλύτερο μέλλον για σένα και την γενιά σου». «Μα εγώ τώρα σε χρειάζομαι, όχι στο μέλλον» μου απαντούσε κλαίγοντας». Στα τρία της χρόνια, ο μπαμπάς της έχει φύγει απ το σπίτι, τρελά ερωτευμένος με την Ζαν Μορό.
Ο Κάρλο, γιός της Βανέσα και του Φράνκο Νέρο
Η μητέρα της Νατάσσα, η θρυλική Βανέσα Ρεντγκρέιβ, θα ερωτευτεί τρελά τον Φράνκο Νέρο στα γυρίσματα κάποιας ταινίας τους στην Ρώμη. Ο έρωτας τους θα είναι θυελλώδης. Θα παρατάνε το πλατό για να τρέξουν με μηχανές στην Ιταλική εξοχή, ξυπόλητοι, προκλητικοί, αδιάφοροι για το σκάνδαλο που προκαλούν. Η Βανέσα θα αποκτήσει ένα γιο απ τον Φράνκο, τον Κάρλο Νερο, επίσης σκηνοθέτη. Από τη δεκαετία του 60 οι δυο παθιασμένοι εραστές θα ξαναμιλήσουν το 2006, όπου είναι πλέον αχώριστοι, ξανά. Το 1991 ο Τόνι Ριντσαρντσον πεθαίνει από AIDS, στο Λος Άντζελες. Γύρω του είναι όλη η οικογένεια του –και η Βανέσα- και ξενυχτάνε μαζί του, αποχαιρετώντας τον, ώσπου να αποκοιμηθεί για πάντα…
Η Νατάσσα στο Μπρόντγουέι για να μην είναι στο Λονδίνο «μια ακόμα Ρεντγκρέιβ» παντρεύεται τον Λίαμ Νίσον
…Λίγο αργότερα η Νατάσσα Ρίτσαρντσον θα εγκατασταθεί μόνιμα στην Νέα Υόρκη. «Στο Λονδίνο ήμουν πάντα μια ακόμη Ρεντγκρέιβ» λέει. Θα κάνει σινεμά με ιδιαίτερη επιτυχία, αλλά ως γνήσια αν και ακόμη μια Ρενγκρειβ, θα αλώσει το Μπρόντγουει με συγκλονιστικές ερμηνείες που θα της χαρίσουν δυο βραβεία Τονι, την κορυφαία επιβράβευση του αμερικανικού θεάτρου, αλλά και πολλές σημαντικές κριτικές. Στο Μπρόντγουει θα γνωρίσει και τον σύζυγο της Λίαμ Νίσον. Θα παίξουν μαζί και στο σινεμά. Την χρόνια που Νίσον γνωρίζει μεγάλη επιτυχία με την Λίστα του Σίντλερ, το ζευγάρι παντρεύεται. Η Νατάσσα παίζει συχνά στο θέατρο και στις δυο πλευρές του Ατλαντικού, με την μητέρα της, ενώ στην κινηματογραφική Λευκή Κόμισα, θα συμπρωταγωνιστήσει μαζί της αλλά και με την θεια της, Λιν. Θα κάνει δυο γιους, τον Μάικλ και τον Ντάνιελ. Έχοντας κατακτήσει την προσωπική, την οικογενειακή και επαγγελματική ευτυχία, η Νατάσσα ζούσε όμορφες μέρες. Την έβλεπαν συχνά να κάνει βόλτες χέρι με χέρι με τον άντρα της, εδώ οι δυο τους πίνανε καφέ καθημερινά και συζητούσαν σαν ζευγαράκι σε ραντεβού, στο ίδιο στέκι, περιμένοντας τους γιους τους, να τελειώσουν απ τα μαθήματα κολύμβησης. Σαν ζευγάρι είχαν δεθεί πολύ, ύστερα από ένα ατύχημα του Λίαν που παραλίγο να τον αφήσει ανάπηρο. Όπως οδηγούσε την μηχανή του, ο 56χρονος πρωταγωνιστής, έπεσε πάνω σε ένα τρομαγμένο έλαφι και γλίτωσε από θαύμα. «Νοιώθω ευτυχία κάθε πρωί που ξυπνάω. Ίσως γιατί έχω επίγνωση πως όλα γύρω μου μπορούν διαλυθούν κάθε στιγμή» έλεγε σε κάποια συνέντευξη της η ηθοποιός πριν λίγο καιρό.
Πάντα στο πλευρό κάθε μέλους της οικογένειας της που είχε ανάγκη
Βαθύτατα συνθηματική, καλλιεργημένη, με αρχές και ευαισθησία, η Ρίτσαρντσον συμπαραστάθηκε στην μεγάλη μάχη της θειας της Λιν με τον καρκίνο. Στο δικό της σπίτι και του Λιαμ Νίσον, πέθανε η γιαγιά της, η Ρέιτσελ Κέμπσον, στα 92 της χρόνια, καθώς κοιμόταν. Η ίδια παράτησε κάθε δραστηριότητα της, για να συμπαρασταθεί στον θειο της όταν έμαθε έμφραγμα κατά την διάρκεια μιας –τι άλλο;- διαδήλωσης, για τους τσιγγάνους της Αγγλίας και το δικαίωμα τους να κατασκηνώνουν όπου επιθυμούν.
Ο θάνατος της Νατάσσα
Και ήταν πάνω απ όλα πανταχού παρούσα μητέρα για τους γιους της. Ίσως γιατί δεν ήθελε να την παρακαλάν και την ίδια «μαμά μείνε τώρα που σε έχω ανάγκη». Για αυτούς τους γιους, για να κάνουν σκι, βρέθηκε στο θέρετρο του Καναδά, όπου από ένα απλό κτύπημα άλλαξε ο κόσμος της. Για αυτούς, ίσως τους γιους, αρνήθηκε να πάει στο νοσοκομείο και έδιωξε το ασθενοφόρο, λέγοντας πω νοιώθει μια χαρά και κάνοντας αστεία, για να μην ανησυχήσουν. Και ήταν αυτοί οι γιοι, που όταν μεταφέρθηκε στην Νέα Υόρκη, σε νοσοκομείο κοντά στο σπίτι ξενύχτησαν δίπλα της, μαία με την γιαγιά τους, τον πατέρα τους και την θεια τους, όσο οι γιατροί αποφασίζαν πως είναι κλινικά νεκρή. Τετάρτη 18 Μαρτίου του 2009, στις 7 το απόγευμα, η οικογένεια πήρε την απόφαση να την αφήσει να ξεκουραστεί. Έκλεισαν το μηχάνημα που την κρατούσε στην ζωή. Σιωπή. Μόνο δάκρυα.
Η μοίρα, απλά, όλων των ανθρώπων
Πριν λιγες μέρες η μητέρα της είχε γνωρίσει την απόλυτη παραδοχή των κριτικών με την ερμηνεία της σε ένα μονόλογο στο Μπρόντγουει, όπου μια μάνα σπαράζει ενώ έχει την κόρη της με κώμα στο νοσοκομείο. Οι Ρεντγκρειβ πενθούν. Η αυλαία βάφεται από βαθύ κόκκινο σε αδιαπέραστο μαύρο. Στην πραγματικότητα μια γυναίκα μόλις 45 χρόνων, μια κόρη, μια σύζυγος, μια μάνα, πέθανε από ατύχημα, χωρίς την προειδοποίηση της αρρώστιας. Όπως συμβαίνει κάθε μέρα. Στους ανθρώπους όλης της γης. Σε όλους μας. Ίσως για αυτό συνοψίζουμε τα συναισθήματα μας, τα δράματα μας, τους δικούς μας θανάτους αγαπημένων, τον φόβο μας, στα διάσημα πρόσωπα τους. Λυπόμαστε για αυτούς σαν προβολή στο σινεμά, της δικής μας λύπης. Για την μοίρα απλά, των ανθρώπων…
